ممکن است هر کسب‌وکاری با توجه به حوزه فعالیت خود، هزینه‌های منحصربه‌فرد خود را داشته باشد. بازار پوشاک نیز از این قاعده مستثنی نیست و بهتر است قبل از فعالیت در این زمینه، با هزینه‌های اصلی این صنعت آشنا باشید. در این مقاله از آکادمی روچی به بررسی مهم‌ترین هزینه‌ها در مدل کسب‌وکار پوشاک خواهیم پرداخت.
مهم‌ترین هزینه‌ها در مدل کسب‌وکار پوشاک چیست؟
اگر به‌تازگی قصد راه‌اندازی یک برند پوشاک را دارید یا مدتی است در این صنعت فعالیت می‌کنید اما سودآوری آنطور که باید راضی‌تان نمی‌کند، احتمالاً یکی از دلایل اصلی آن نادیده گرفتن هزینه‌های پنهان است. این هزینه‌ها می‌توانند شامل هزینه تامین مواد اولیه، بازاریابی و تبلیغات و موارد دیگر باشند که در بخش‌های بعدی به بررسی دقیق هر یک از هزینه‌ها خواهیم پرداخت.
۱- هزینه تامین مواد اولیه
شاید فکر کنید مهم‌ترین هزینه در کسب‌وکار پوشاک، تبلیغات یا اجاره فروشگاه است؛ اما واقعیت چیز دیگری است. اولین و اساسی‌ترین هزینه‌ای که هر برند پوشاک با آن روبرو می‌شود، تأمین مواد اولیه است. پارچه، نخ، دکمه، زیپ، چسب‌های مخصوص و حتی برچسب‌ها؛ همه این‌ها جزو همان هزینه‌هایی هستند که مستقیماً وارد محصول نهایی می‌شوند.
در صنعت پوشاک، معمولاً بین ۵۰ تا ۷۰ درصد قیمت تمام‌شده یک لباس را همین مواد اولیه تشکیل می‌دهند. به عبارت دیگر، اگر شما یک تی‌شرت ساده را ۲۰۰ هزار تومان می‌فروشید، حدود ۱۰۰ تا ۱۴۰ هزار تومان آن فقط بابت پارچه و یراق‌آلات هزینه کرده‌اید. نکته مهم اینجاست که نوسانات قیمت مواد اولیه (مثل افزایش قیمت پنبه یا پلی‌استر) می‌تواند یک‌شبه حاشیه سود شما را تا نصف کاهش دهد. به همین دلیل، برندهای موفق معمولاً قراردادهای بلندمدت با تأمین‌کنندگان خود می‌بندند تا از این نوسانات در امان بمانند.
البته مدل‌های کسب‌وکار پوشاک خود انواع مختلفی دارند. به عنوان مثال اگر شما برای کسب‌وکار خود تولید لباس تولید نکنید و محصولات خود را از عمده‌فروش‌ها بخرید، به مراتب هزینه کمتری از تولید لباس خواهید داشت؛ زیرا می‌توانید محصولات مد نظر خود را در بسته‌های ۶ تایی و ۱۲ تایی خریداری کنید و این در حالی است که در صورت تولید محصولات، حداقل تیراژ محصولاتی که باید تولید کنید حدود ۱۰۰ عدد است.
۲- هزینه تولید و دستمزد
اگر بخواهید در زمینه تولید لباس فعالیت کنید و محصولات کسب‌وکارتان را خودتان در تیراژ‌های بالا تولید کنید، نیاز به افرادی دارید که این کار را برای شما انجام دهند. اینجا جایی است که هزینه تولید و دستمزد نیروی کار وارد ماجرا می‌شود. فرقی نمی‌کند شما یک کارگاه کوچک ۵ نفره دارید یا با یک کارخانه بزرگ قرارداد بسته‌اید؛ در هر دو حالت، باید برای هر متر پارچه‌ای که برش می‌خورد و هر درزی که دوخته می‌شود، هزینه پرداخت کنید.
در مدل‌های مختلف کسب‌وکار پوشاک، این هزینه می‌تواند بین ۱۰ تا ۳۰ درصد قیمت تمام‌شده را تشکیل بدهد. برای برندهای لوکس که روی دوخت‌های ظریف و جزئیات پیچیده تمرکز دارند، این عدد به سمت ۳۰ درصد می‌رود؛ اما در تولید انبوه و پوشاک اقتصادی، با اتوماسیون و خطوط تولید صنعتی می‌توان این هزینه را به زیر ۱۵ درصد رساند. نکته کلیدی اینجاست که کاهش هزینه دستمزد هرگز نباید به قیمت افت کیفیت تمام شود؛ چون مشتری نهایی تفاوت بین یک دوخت سفت و محکم را با دوخت شل و نامرغوب به‌راحتی حس می‌کند.
۳- هزینه لجستیک و انبارداری
این مورد یکی از همان هزینه‌هایی است که بسیاری از تازه‌واردهای صنعت پوشاک آن را دست کم می‌گیرند. تصور کنید ۱۰۰۰ عدد پیراهن را با هزینه تولید مناسب آماده کرده‌اید، اما حالا باید این محصولات را از کارخانه به انبار، از انبار به فروشگاه یا مستقیماً به درب خانه مشتری برسانید. همین «جابه‌جایی ساده» می‌تواند بین ۵ تا ۱۵ درصد از قیمت تمام‌شده محصول را به خود اختصاص دهد.
اما داستان به همین جا ختم نمی‌شود. هزینه انبارداری شامل اجاره انبار، حقوق نیروی انباردار، قفسه‌بندی، بسته‌بندی و مهم‌تر از همه، هزینه نگهداری موجودی است. یعنی پولی که در قفسه‌ها خوابیده و تا زمانی که فروش نرود، هیچ ارزشی برای شما ندارد. در صنعت پوشاک که مدام با فصل‌های مختلف و ترندهای زودگذر روبرو هستیم، ماندگاری کالا در انبار یعنی ضرر قطعی. به همین دلیل است که برندهای حرفه‌ای همیشه بین «داشتن موجودی کافی» و «نداشتن موجودی اضافه» یک تعادل دقیق برقرار می‌کنند.
۴- هزینه بازایابی، فروش و تبلیغات
شما می‌توانید بهترین و باکیفیت‌ترین لباس‌ها را با کمترین هزینه تولید کنید، اما اگر کسی از وجودتان خبر نداشته باشد، هیچ درآمدی نخواهید داشت. اینجا جایی است که هزینه بازاریابی و فروش وارد معادله می‌شود. در صنعت پوشاک امروز، این هزینه می‌تواند بین ۱۰ تا ۲۵ درصد از درآمد ناخالص شما را بلعید؛ بسته به اینکه چقدر رقابت در حوزه تخصصی شما داغ باشد.
بازاریابی در پوشاک دو شاخه اصلی دارد. شاخه اول، بازاریابی دیجیتال است که شامل تبلیغات در اینستاگرام، گوگل، همکاری با اینفلوئنسرها و تولید محتوا برای وبسایت می‌شود. شاخه دوم، بازاریابی سنتی شامل اجاره غرفه در فروشگاه‌های بزرگ، شرکت در نمایشگاه‌ها، چاپ کاتالوگ و حتی طراحی ویترین جذاب. نکته جالب اینجاست که بسیاری از برندهای موفق پوشاک، بیش از ۵۰ درصد بودجه بازاریابی خود را صرف جذب مشتریان تکراری می‌کنند؛ چون می‌دانند هزینه جذب مشتری جدید تا ۵ برابر بیشتر از نگهداری مشتری قدیمی است.
۵- هزینه بازگشت کالا و تخفیف‌ها
این مورد را خیلی از کسب‌وکارهای پوشاک یا اصلاً نمی‌بینند یا دیر متوجهش می‌شوند. تصور کنید یک مشتری آنلاین، سه سایز مختلف از یک شلوار را سفارش می‌دهد تا در خانه امتحان کند و یکی را نگه دارد، دو تای دیگر را برمی‌گرداند. یا در فروشگاه فیزیکی، مشتری بعد از خرید با وسواس زیاد، چند روز بعد می‌آید کالا را پس می‌دهد. این فرآیند که به آن لجستیک معکوس می‌گویند، هزینه‌های پنهان بزرگی دارد.
هزینه بازگشت کالا شامل حمل برگشت، بررسی سلامت محصول، بسته‌بندی مجدد، انبار مجدد و در بسیاری از موارد، کاهش ارزش کالا (چون دیگر نو محسوب نمی‌شود) است. در کنار این، تخفیف‌ها و فروش‌های اجباری هم داستان خودشان را دارند. وقتی موجودی یک فصل در انبار می‌ماند و فصل جدید از راه می‌رسد، چاره‌ای جز تخفیف ۵۰ تا ۷۰ درصدی ندارید. این تخفیف‌های سنگین می‌توانند تمام سودی را که از فروش‌های موفق به دست آورده‌اید، یکجا نابود کنند. برندهای حرفه‌ای برای کنترل این هزینه‌ها، همیشه یک بودجه مشخص برای «ضایعات و بازگشت» در نظر می‌گیرند، معمولاً بین ۲ تا ۵ درصد از فروش ناخالص.
تفاوت هزینه‌های آنلاین شاپ و تولیدی لباس؟
در بخش‌های قبلی، بیشتر هزینه‌هایی که مشاهده کردید، مربوط به مدل‌های کسب‌وکاری بود که با تولید پوشاک در ارتباط هستند؛ اما اگر شما فروشگاه آنلاین لباس دارید هزینه‌هایی مانند انبارداری و گاها نیروی انسانی را نخواهید داشت و سرمایه اولیه مورد نیاز شما بسیار کمتر از مدل‌های کسب‌وکار پوشاکی است که در زمینه تولید فعالیت می‌کنند.
به‌طور کلی از جمله هزینه‌های اصلی یک فروشگاه آنلاین لباس می‌توانیم به موارد زیر اشاره کنیم:
۱- هزینه خرید محصول (در صورت خرید محصول آماده به‌صورت عمده)
۲- هزینه راه‌اندازی سایت (اختیاری)
۳- هزینه بازاریابی و تبلیغات
۴- هزینه تخفیف و اجناس برگشتی
جمع‌بندی
در این مقاله از آکادمی روچی با بررسی مهم‌ترین هزینه‌ها در مدل کسب‌وکار پوشاک همراه شما بودیم. اگر شما نیز قصد فعالیت در صنعت پوشاک و فعالیت‌هایی نظیر تولید لباس، راه‌اندازی کسب‌وکار پوشاک و چندین فعالیت دیگر را انجام دهید، می‌توانید از دوره‌های آموزشی رایگان و دوره‌های تخصصی آکادمی روچی استفاده کنید.
برای مسیر کسب‌وکارت نیاز به راهنمایی داری؟
در یک جلسه مشاوره می‌توانیم مدل شروع، محصول و مسیر فروش را شفاف‌تر کنیم.
رزرو مشاوره